Zaloguj się
11 minut
2025 • 06 • 27

Ewidencja odpadów: o czym warto pamiętać?

Prowadzisz ewidencję odpadów w BDO? W takim razie na pewno wiesz, że nie zawsze jest to proste zadanie. Procesy bywają skomplikowane, a obowiązki – nie zawsze zrozumiałe. W tym poradniku pokażemy Ci, kto musi się zarejestrować w BDO, kto jest zwolniony z obowiązku wpisu, jakie błędy najczęściej popełniają przedsiębiorcy i co można zrobić, by ich uniknąć. Ale od początku…

Co to jest BDO?

BDO to skrót od Bazy Danych o Produktach i Opakowaniach oraz o Gospodarce Odpadami. Jest to ogólnopolski rejestr podmiotów, które mają obowiązek prowadzenia ewidencji odpadów, sporządzania sprawozdań oraz realizacji innych obowiązków wynikających z ustawy o odpadach. Od 2020 roku prawie każdy przedsiębiorca, który wytwarza odpady w Polsce musi prowadzić ewidencję odpadów elektronicznie w systemie BDO.

Kto musi zarejestrować się w systemie BDO?

W skrócie – większość firm, które w jakikolwiek sposób wytwarzają, przekazują, zbierają lub przetwarzają odpady. Obowiązek ten wynika z:

  • art. 50 ust. 1 ustawy o odpadach – lista rodzajów działalności, które podlegają wpisowi do rejestru BDO na wniosek
Art. 50. [Wpis do rejestru na wniosek]

1.  Marszałek województwa dokonuje wpisu do rejestru na wniosek:

1) z zakresu ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej:

a) przedsiębiorców wprowadzających do obrotu produkty lub autoryzowanych przedstawicieli, o których mowa w art. 8a ust. 1 tej ustawy,

b) prowadzących odzysk lub recykling odpadów powstałych z produktów,

c) organizacji odzysku,

d) dokonujących eksportu oraz wewnątrzwspólnotowej dostawy odpadów powstałych z produktów w celu poddania ich odzyskowi lub recyklingowi,

e) przedsiębiorców, o których mowa w art. 3b ust. 1 i 2 tej ustawy,

f) przedsiębiorców prowadzących portowe urządzenia do odbioru odpadów oraz przedsiębiorców prowadzących inne równoważne systemy zbierania;

2) z zakresu ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji :

a) wprowadzających pojazdy,

b) prowadzących punkty zbierania pojazdów,

c) prowadzących stacje demontażu,

d) prowadzących strzępiarki;

3) z zakresu ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym:

a) wprowadzających sprzęt lub autoryzowanych przedstawicieli;

b) zbierających zużyty sprzęt,

c) prowadzących zakład przetwarzania,

d) organizacji odzysku sprzętu elektrycznego i elektronicznego,

e) prowadzących działalność w zakresie recyklingu,

f) prowadzących działalność w zakresie innych niż recykling procesów odzysku;

4) z zakresu ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o bateriach i akumulatorach :

a) wprowadzających baterie lub akumulatory,

b) prowadzących zakłady przetwarzania zużytych baterii lub zużytych akumulatorów,

c) podmiotów pośredniczących;

5) z zakresu niniejszej ustawy:

a) posiadaczy odpadów prowadzących przetwarzanie odpadów zwolnionych z obowiązku uzyskania zezwolenia na przetwarzanie odpadów, z wyjątkiem wymienionych w art. 45 ust. 1 pkt 2 i 3,

b) transportujących odpady,

c) sprzedawców odpadów i pośredników w obrocie odpadami, o ile nie podlegają wpisowi do rejestru na podstawie pkt 1 i 3 lub z urzędu,

d) prowadzących zakłady recyklingu statków,

e) wytwórców odpadów obowiązanych do prowadzenia ewidencji odpadów, z wyłączeniem posiadaczy odpadów wymienionych w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2;

6) z zakresu ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi – organizacji samorządu gospodarczego, o których mowa w art. 25 ust. 1 tej ustawy, a także przedsiębiorców:

a) będących organizacjami odzysku opakowań,

b) dokonujących wewnątrzwspólnotowej dostawy:

– odpadów opakowaniowych,

– produktów w opakowaniach,

c) eksportujących:

– odpady opakowaniowe,

– opakowania,

– produkty w opakowaniach,

d) prowadzących recykling odpadów opakowaniowych,

e) wprowadzających opakowania,

f) wprowadzających produkty w opakowaniach.

g) przedsiębiorców prowadzących jednostki handlu detalicznego lub hurtowego, w których są oferowane torby na zakupy z tworzywa sztucznego, objęte opłatą recyklingową, o której mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi,

h) 9  podmiotów reprezentujących;

7) z zakresu ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2022 r. poz. 2519 oraz z 2023 r. poz. 877):

a) punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych prowadzonych samodzielnie przez gminę lub wspólnie z inną gminą lub gminami,

b) podmiotów, które uzyskały wpis do rejestru działalności regulowanej w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości.

  • art. 51 ust. 1 ustawy o odpadach – lista podmiotów, które są wpisane do rejestru BDO z urzędu przez marszałka województwa, właściwego ze względu na miejsce wykonywania działalności danego podmiotu.
Art. 51. [Wpis do rejestru z urzędu]

1.  Marszałek województwa dokonuje wpisu do rejestru z urzędu:

1) posiadacza odpadów, który uzyskał pozwolenie zintegrowane,

2) posiadacza odpadów, który uzyskał pozwolenie na wytwarzanie odpadów,

3) posiadacza odpadów, który uzyskał zezwolenie na zbieranie odpadów lub zezwolenie na przetwarzanie odpadów,

4) podmiotu, który uzyskał decyzję zatwierdzającą program gospodarowania odpadami wydobywczymi lub zezwolenie na prowadzenie obiektu unieszkodliwiania odpadów wydobywczych,

5) podmiotu, który uzyskał koncesję na podziemne składowanie odpadów na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze,

6) (uchylony)

– jeżeli nie uzyskali wpisu do rejestru na podstawie art. 50 ust. 2.

Typowe sytuacje, w których rejestracja w BDO jest obowiązkowa:

  • Prowadzisz firmę budowlaną, remontową lub warsztat samochodowy.
  • Wytwarzasz odpady niebezpieczne (np. świetlówki, farby, baterie).
  • Prowadzisz firmą handlową lub usługową, która wytwarza odpady opakowaniowe.
  • Przetwarzasz, zbierasz lub transportujesz odpady.

Kto NIE musi rejestrować się w BDO?

Zgodnie z art. 51 ust. 2 ustawy o odpadach zwolnieni z rejestracji w BDO są m.in:

  • Osoby fizyczne i organizacje niebędące przedsiębiorcami, którzy wykorzystują odpady na własne potrzeby.
  • Właściciele gruntów stosujący komunalne osady ściekowe – np. w rolnictwie czy do rekultywacji terenów.
  • Podmioty prowadzące nieprofesjonalne zbieranie odpadów takich jak zużyte leki czy opakowania po nich.
  • Firmy, które transportują jedynie własne odpady – powstałe wewnątrz ich działalności.
Art. 51. [Wpis do rejestru z urzędu]

2.  Nie podlegają wpisowi do rejestru:

1) osoba fizyczna oraz jednostka organizacyjna niebędące przedsiębiorcami wykorzystujące odpady na potrzeby własne, zgodnie z art. 27 ust. 8;

2) podmiot władający powierzchnią ziemi, na której są stosowane komunalne osady ściekowe w celach, o których mowa w art. 96 ust. 1 pkt 1-3, zwolniony z obowiązku uzyskania zezwolenia na przetwarzanie odpadów;

3) podmiot prowadzący działalność inną niż działalność gospodarcza w zakresie gospodarowania odpadami, który zbiera odpady opakowaniowe i odpady w postaci zużytych artykułów konsumpcyjnych, w tym zbieranie leków i opakowań po lekach przez apteki, przyjmowanie zużytych artykułów konsumpcyjnych w sklepach, systemy zbierania odpadów w szkołach, placówkach oświatowo-wychowawczych, urzędach i instytucjach (nieprofesjonalna działalność w zakresie zbierania odpadów);

4) transportujący wytworzone przez siebie odpady;

5) wytwórca odpadów będący rolnikiem gospodarującym na powierzchni użytków rolnych poniżej 75 ha, o ile nie podlega wpisowi do rejestru na podstawie ust. 1.

Wyjątki, które warto znać

Ustawa o odpadach przewiduje również szczególne sytuacje, w których przedsiębiorca może uniknąć rejestracji w BDO, np.:

  • Usługa zewnętrzna – jeśli zlecisz remont, czyszczenie czy naprawy zewnętrznej firmie, a umowa nie przenosi odpowiedzialność za odpady na Ciebie, to wykonawca musi być wpisany do BDO, nie Ty.
  • Przeniesienie obowiązku na klienta – tak jak w przypadku podwykonawcy, jeśli wykonujesz usługę u klienta, możesz na podstawie umowy przenieść obowiązek gospodarowania odpadami na niego.
  • Odpady w małych ilościach – jeśli wytwarzasz tylko odpady ujęte w rozporządzeniu Ministra Klimatu i Środowiska z 5 listopada 2024 r. (w niewielkich ilościach), nie masz obowiązku ewidencji odpadów ani rejestracji w BDO.
  • Wspólny lokal – jeżeli kilku przedsiębiorców działa w jednej lokalizacji, możliwe jest pisemne przeniesienie odpowiedzialności za odpady na jeden z podmiotów (np. wynajmującego).
  • Odpady socjalne – odpady z kuchni, łazienek czy szatni pracowniczych są traktowane jak odpady komunalne i nie wymagają wpisu do BDO.

Najczęstsze błędy w ewidencji odpadów

1. Niewłaściwa klasyfikacja odpadu

Często zdarza się, że przedsiębiorcy przypisują odpadowi nieprawidłowy kod z katalogu odpadów. Ten błąd może skutkować problemami podczas kontroli czy przekazywaniu odpadów odbiorcy.

Jak wybrać właściwy kod?

  1. Zidentyfikuj odpad: sprawdź skład i pochodzenie, oceń, czy odpad jest niebezpieczny.
  2. Przeszukaj katalog: zacznij od grup 01-12 i 17-20, potem 13-15, a na końcu 16.
  3. Wybierz kod: znajdź ten, który najlepiej pasuje do Twojego odpadu.

Jeśli masz wątpliwości, skontaktuj się z urzędem marszałkowskim lub skorzystaj z pomocy eksperta.

2. Błędy w karcie przekazania odpadu (KPO)

KPO to dokument potwierdzający legalne przekazanie odpadów innemu podmiotowi. Brak Karty Przekazania Odpadu lub nieprawidłowe dane (masa, rodzaj odpadów) mogą skutkować odrzuceniem odpadu przez odbiorcę, błędami w Karcie Ewidencji Odpadów (KEO) oraz problemami podczas kontroli. Kara za błędy w KPO i KEO może Cię kosztować od 1000 do 1000000 zł.

3. Sprawozdanie po terminie

Roczne sprawozdanie BDO należy złożyć do 15 marca każdego roku za rok poprzedni. Choć formalność wydaje się prosta, wiele firm zostawia to na ostatnią chwilę – a to może słono kosztować. Przekroczenie tego terminu grozi karami finansowymi nawet do 5000 zł, a także wszczęciem postępowania administracyjnego.

Rady dotyczące prowadzenia ewidencji odpadów

Prawidłowa ewidencja odpadów w systemie BDO to podstawa zgodności z przepisami. Nawet drobne błędy mogą skutkować karami lub problemami podczas kontroli. Skorzystaj z poniższych wskazówek, które pomogą Ci uniknąć błędów:

  1. Dobieraj właściwe kody odpadów, a jeśli masz wątpliwości – skorzystaj z pomocy ekspertów.
  2. Sprawdzaj, czy zgadza się masa odpadów. Upewnij się, że masa odpadów nie została skorygowana przez przejmującego odpad lub nie odrzucił on KPO ze względu na inną wagę. Jeśli tak, uwzględnij to w KEO.
  3. Aktualizuj dokumentację na bieżąco. Wprowadzaj dane zaraz po przekazaniu lub wytworzeniu odpadów.
  4. Terminowo składaj sprawozdania. Zapisz w kalendarzu datę 15 marca i nie zostawiaj wszystkiego na ostatnią chwilę.
  5. Wykorzystaj nowoczesne narzędzia. Zapoznaj się z dostępnymi na rynku narzędziami, takimi jak RLGSOFT, które automatyzują i ułatwią pracę z ewidencją odpadów w BDO.
ewidencja odpadów w BDO

W skrócie:

  • Prowadzenie ewidencji odpadów w BDO to obowiązek firm wytwarzających, przekazujących lub transportujących odpady. Rejestracja w BDO odbywa się elektronicznie, a ewidencja prowadzona jest przez system online.
  • Nie każdy musi się rejestrować – zwolnione są m.in. osoby prywatne, firmy transportujące wyłącznie własne odpady oraz podmioty korzystające z przeniesienia odpowiedzialności za odpady na kogoś innego.
  • Najczęstsze błędy w prowadzeniu ewidencji odpadów tonieprawidłowe przypisanie kodów odpadów, niewłaściwe dane w Kartach Przekazania Odpadów (KPO) w stosunku do KEO, spóźnienie ze złożeniem rocznego sprawozdania (termin: 15 marca każdego roku).
  • Dobre praktyki w ewidencji: dobieranie właściwych kodów odpadów, sprawdzanie danych w KPO po potwierdzeniu transportu i uwzględnianie ich w KEO, bieżąca aktualizacja dokumentacji, terminowe składanie sprawozdań.

Edukacja ekologiczna w firmie

Zobacz, jak budować świadomość ekologiczną wśród pracowników

Sprawdź

Zarządzanie środowiskiem w firmie

Dowiedz się jak realizować obowiązki środowiskowe

Sprawdź